Ontbijten met een restje oud stokbrood en chocopasta is geen gastronomisch hoogtepunt, maar in de vroege ochtend van de Casamance is het de enige optie. De jagerslodge in Koubalan laten we zonder spijt achter ons. Flexibiliteit bleek daar een onbekend concept; wie buiten de vaste tijden wil eten, is aangewezen op zijn eigen voorraad. De koorts zit nog in mijn lijf, maar de drang om te bewegen is groter dan de behoefte aan een vijandige gastheer. De beloning is een onverwacht frisse start. Voor zonsopkomst is de lucht zelfs zo koel dat een windjack geen overbodige luxe lijkt.
De wedstrijd van het rammelende staal
De eerste kilometers richting Marsassoum herhalen de route van gisteren, maar het ochtendlicht trekt een ander landschap tevoorschijn. Het bos is vitaal en luidruchtig van de vogels. Onderweg worden we uitgedaagd door lokale fietsers; een spontane wedstrijd tegen rammelende fietsen die met verrassend veel souplesse door het landschap snijden. Het gelach dat over en weer gaat, doorbreekt even de loomheid van de koorts.
Marsassoum zelf functioneert als de logistieke pomp van de regio. Het is een zanderig knooppunt waar taxi-brousses tot het dak worden volgeladen en de handel de stoffige straten overneemt. We slaan water en brood in, de basisbehoeften voor de oversteek naar het oosten. Zodra we de markt achter ons laten, stijgt de temperatuur en verdwijnt de beschutting van de bomen. De tegenwind die we nu vangen, werkt als een noodzakelijke föhn tegen de brandende zon.
De economie van de hitte
In de leegte tussen de dorpen kruist een groep bavianen de weg, een zeldzame ontmoeting met het grotere wild in dit gecultiveerde landschap. Kort daarna sluit een kledingverkoper bij ons aan. Hij is een Malinese arbeidsmigrant die dagelijks door deze verzengende hitte fietst om zijn handel in de omliggende dorpen te drijven, zonder een druppel water bij zich.
We delen een fles en een zakje chips. Terwijl we uitrusten, is de frictie tussen onze hightech uitrusting en zijn basale overlevingsdrang tastbaar. Hij geniet zichtbaar van de snack, maar zodra het zakje leeg is, verdwijnt het met een achteloos gebaar in de berm. Het is een handeling zonder bijbedoeling, die ik zonder belerend te willen zijn compenseer door het afval op te ruimen en in mijn eigen tas te stoppen. In de Casamance is het landschap voor de één een kwetsbaar decor en voor de ander simpelweg de ruimte waarin je leeft en werkt.
De foute zuinigheid van Chez Nous
Tegen het middaguur bereiken we Sédhiou, een stadje dat door zijn ziekenhuis en vele apotheken beter ontwikkeld oogt dan de gemiddelde nederzetting. Hier maak ik een tactische fout in onze logistiek: we kiezen voor Chez Nous in plaats van het duurdere hotel aan de rivier. Voor 28.000 CFA belanden we in een deprimerende kamer die al in geen jaren onderhoud heeft gezien. De koorts dwingt me tot acceptatie; het matras is redelijk, en dat is op dit moment de enige relevante maatstaf.
De dag eindigt met een les in geduld. Een behulpzame brandweerman waakt over ons terwijl we wachten op een maaltijd die eigenlijk pas uren later geserveerd zou worden. Onze haast om eerder te eten dan het lokale ritme voorschrijft, wordt direct afgestraft: de kip is waarschijnlijk een opgewarmd overblijfsel en binnen een uur zitten we beiden op de wc. Het is de harde conclusie van de dag: in Senegal moet je niet breken met de lokale wetten van tijd en temperatuur. De hitte en het trage tempo zijn er niet voor niets.
