Behnams vader zet ons om acht uur af bij de bus naar Yazd. De kaartjes heeft Behnam al gekocht, want een bus of vlucht betaal je in Iran met een Iraanse bankpas. Wij betalen hem in euro’s, en met een munt die elk jaar terrein verliest, neemt hij die graag aan. De VIP-bus heeft brede stoelen en zes en een half uur te gaan: eerst akkers, dan een pas, dan een kale vlakte die pas vlak voor Yazd weer bergen krijgt. Geen film op vol volume, één stop van tien minuten.
Bij aankomst wil de taxichauffeur ineens meer dan we hadden afgesproken. Hij krijgt het afgesproken bedrag en een boos gezicht terug. Ook de eigenaar van het Adobe Old House, een guesthouse in de oude stad dat Behnam voor ons regelde, blinkt niet uit in hartelijkheid. Na vier dagen tussen gastvrije Iraniërs valt dat op. De binnenplaats rond een vijver is prachtig, de kamer muf en warm.
Een stad gebouwd op de hitte
Ten noorden van Yazd ligt de zoutwoestijn Dasht-e Kavir, ten zuidoosten de Dasht-e Lut, en ’s zomers wordt het ruim veertig graden. De oude stad is gebouwd om die hitte buiten te houden. Smalle stegen tussen lemen muren, deels overdekt tegen de zon, lijken op de medina’s in Marokko, maar het leem is hier licht van kleur. Boven de daken staan honderden badgir, windtorens die elk zuchtje wind opvangen en naar beneden leiden. Ze stonden ooit in alle woestijnsteden van Iran; nergens zijn er nog zoveel als hier.
Vanaf het dakterras van het Art House Café kijken we ’s avonds over de daken. Tussen de windtorens staan blauwe koepels, en de stad lijkt op Buchara. Bij de Jamemoskee zien we de zon ondergaan onder zware wolken, waar een paar dikke druppels uit vallen. Meer regen moet je hier niet verwachten.
De volgende ochtend staan we voor een dichte vuurtempel: op vrijdagmiddag gaat hij niet open. Een taxichauffeur ziet zijn kans en rijdt ons naar de Torens van de Stilte, twee heuvels aan de rand van de stad, waar hij op ons wacht. Boven op die heuvels legden de zoroastriërs, de oudste geloofsgemeenschap van Yazd, hun doden neer voor de gieren. Aarde, water en vuur zijn voor hen heilig en mogen niet door een lichaam verontreinigd worden. Sinds de jaren zeventig is het verboden, en liggen de doden in betonnen graven aan de voet van de heuvels. Op ons verzoek gaat de poort van die begraafplaats voor ons open.
Een gedicht en wazige gezichten
Voor de middaghitte vluchten we het Art House Café in. De eigenaars, man en vrouw, geven les aan de kunstacademie. Hij kalligrafeert Perzische gedichten, en het gedicht dat we gisteren uitkozen, ligt ingelijst en met een Engelse vertaling op ons te wachten. Twee vrouwen in het winkeltje bladeren door een Iraans modeblad.
Van alle modellen in het blad is het gezicht wazig gemaakt.
Als ik vraag waarom, krijg ik het antwoord dat we in Iran vaker horen: “This is an Islamic state.” Veel meer zeggen ze er niet over, maar vertrouwen in verandering hebben ze niet. Op het dakterras van een restaurant spreken we ’s avonds Bahare, die masters heeft in diergeneeskunde en in architectuur en, net als veel jongeren die we ontmoeten, het liefst in Delft zou verder studeren. Iedereen zit hier achter een VPN.
Het vuur en de windvanger
De herkansing bij de vuurtempel begint met tien bussen westerse toeristen. We wachten tot ze weg zijn, en dan is het stil rond het vuur dat achter glas al vijftienhonderd jaar brandt, onderhouden door mensen die daar speciaal voor zijn aangesteld. De wijk rond de tempel is anders dan het opgepoetste centrum. Bahare en andere jongeren vertellen dat deze wijk vol Afghanen zit, die sinds de Sovjetinval van 1979 bij miljoenen naar Iran zijn gevlucht en vaak in de bouw werken. In de buurt van de tempel eten we voor de helft van de prijs van het toeristische centrum.
Via de bazaar, waar koperslagers in gewelfde werkplaatsen zitten, lopen we naar de tuin van Dowlatabad. In het paviljoen staat een achthoekige windvanger van ruim dertig meter hoog, de hoogste ter wereld. De lucht die hij vangt, strijkt in de zaal over een bassin met water en komt koel binnen. Het water voor de vijvers komt via een qanat, een ondergrondse leiding van ver buiten de stad.
Terug in de oude stad is het een drukte van belang. President Rouhani is in Yazd voor de verkiezingscampagne. Hij is al weer vertrokken als ik bij de moskee kom, maar een optocht vult de straat, de politie is vriendelijk, en een paar mannen willen per se samen op de foto. Rouhani is niet ideaal, zeggen de jongeren, maar van de kandidaten de enige die ze willen. Het verhaal van deze dagen staat in Lemen straten en windtorens en Een vuur van vijftienhonderd jaar.
Deze verhalen schrijf ik zelf, onderweg, zonder advertenties en zonder sponsor. Vond je het de moeite waard? Dan mag je me trakteren op een koffie of een biertje.
Jeroen
Praktische informatie
Reisadvies. Het Nederlandse reisadvies voor Iran is rood: reis er niet heen. Lees vóór elke reis het actuele reisadvies van Nederland Wereldwijd.
Vervoer. De VIP-bus van Shiraz naar Yazd doet er zes en een half uur over en kost in 2017 €14 voor twee personen; laat je gastgezin de kaartjes kopen. Spreek bij een taxi vooraf de prijs af: in 2017 betalen we 100.000 rial door de stad, en 300.000 rial voor een rit naar de Torens van de Stilte inclusief wachten.
Overnachten. Het Adobe Old House in de oude stad kost in 2017 $50 per nacht: mooie binnenplaats, muffe kamer.
Bezienswaardigheden. De historische binnenstad van Yazd staat sinds juli 2017 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. De vuurtempel (Atash Behram) was in 2017 op vrijdagmiddag dicht. De windvanger in de tuin van Dowlatabad is ruim dertig meter hoog. De Torens van de Stilte liggen aan de zuidoostrand van de stad.
Eten. In het oude centrum betalen we in 2017 450.000 rial voor een matige maaltijd, in de wijk bij de vuurtempel de helft. Het Art House Café heeft een dakterras met uitzicht over de windtorens.
Klimaat. Eind april is het overdag rond de 33 graden; in de zomer loopt het op tot boven de veertig.
Plan je reis
- Overnachten in Iran: vergelijk accommodaties ›
- Activiteiten en excursies in en rond Yazd, Iran: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Foto’s uit Iran
Meer foto’s uit Iran ›
Waar dit verhaal ligt
Bekijk de volledige kaart van Iran ›
Meer uit deze reis
Alle verhalen uit Iran ›
Isfahan | Beeldverhaal: de stad na zonsondergang22 juli 2026
Iran | Beeldverhaal: verticale dorpen in Koerdistan31 mei 2018
Afscheid van Iran, aan de grens30 mei 2018Plan je eigen reis door Iran
De reisgids bundelt alle praktische artikelen: vervoer, overnachten, geld en de beste routes.
Eens per maand in je inbox
Waar ik onderweg was, wat er nieuw is op de site en één verhaal uit het archief. Geen reclame, afmelden kan altijd.
Zonder advertenties
Deze website draait zonder advertenties en zonder sponsor. Vind je de verhalen en gidsen de moeite waard, trakteer me dan op een koffie of een biertje.
Jeroen