Slowakije telde eind 2025 5,41 miljoen inwoners. Met ongeveer 110 inwoners per vierkante kilometer zit het land rond het Europese gemiddelde, maar de mensen zijn ongelijk verdeeld. De meesten wonen in de Donauvlakte rond Bratislava, langs de Váh tussen Trenčín en Žilina en in het bekken van Košice. De bergen in het noorden en midden zijn bijna leeg, op dorpen in de dalen na. De bevolking krimpt licht, vooral in het oosten.
Slowaken
Bij de volkstelling van 2021 noemde 83,8 procent zich Slowaak. Een Slowaakse nationale beweging ontstond pas in de negentiende eeuw, toen het gebied nog bij Hongarije hoorde. Schrijvers als Ľudovít Štúr maakten van het dialect van midden-Slowakije een schrijftaal, en die standaard wordt nog steeds gebruikt. Op het platteland leven meerdere generaties dicht bij elkaar, en in veel dorpen staat naast het huis van de ouders het nieuwe huis van een van de kinderen.
Hongaren
De Hongaren vormen met 7,75 procent de grootste minderheid. Ze wonen in een smalle strook langs de zuidgrens, van Bratislava tot voorbij Košice. Dat gebied werd na de Eerste Wereldoorlog bij Tsjechoslowakije gevoegd, wat in 1920 in het Verdrag van Trianon werd vastgelegd. In steden als Komárno, Dunajská Streda en Štúrovo is Hongaars de straattaal, en staan de plaatsnamen in twee talen op de borden.
De verhouding tussen beide groepen is gevoelig. Taalwetten, onderwijs in het Hongaars en de vraag wie een Hongaars paspoort mag hebben, komen regelmatig terug in de politiek, in Bratislava en in Boedapest. In de dorpen zelf merk je daar weinig van; je ziet het vooral aan de borden en aan de kerken, waar de mis in het Hongaars wordt opgedragen.
Roma
Bij de telling noemde 1,23 procent zich Roma, maar dat cijfer is te laag. De Atlas van Roma-gemeenschappen van het ministerie van Binnenlandse Zaken schat dat zeven tot acht procent van de bevolking tot een Roma-gemeenschap hoort. Het grootste deel woont in het oosten en midden van het land. Een deel woont gewoon in dorpen en steden; een ander deel leeft in afgezonderde nederzettingen aan de rand van een dorp, soms zonder stromend water of riolering.
Daar zijn de werkloosheid hoog en de schoolresultaten laag, en veel kinderen zitten op aparte scholen of in aparte klassen. De Europese Commissie heeft Slowakije daarover aangesproken. Wie door het oosten rijdt, ziet de nederzettingen soms vanaf de weg: rijen lage huisjes van hout en golfplaat aan het eind van een dorp, gescheiden van de rest door een beek of een veld.
Andere minderheden
In het noordoosten wonen Roethenen en Oekraïners, samen ruim een half procent van de bevolking. Ze zijn grotendeels grieks-katholiek of orthodox, en hun houten kerken in de dorpen rond Bardejov en Svidník staan deels op de Werelderfgoedlijst. Daarnaast zijn er kleine groepen Tsjechen, Polen en Duitsers.
Vertrek
Sinds de toetreding tot de Europese Unie in 2004 zijn veel jonge Slowaken naar het buitenland vertrokken, eerst naar Groot-Brittannië en Ierland, later vooral naar Tsjechië, Oostenrijk en Duitsland. Binnen het land trekken ze naar Bratislava. In de dorpen van het oosten blijven vooral ouderen achter.
In de dorpen langs de Donau ten zuidoosten van Bratislava staan Slowaakse en Hongaarse namen onder elkaar op het bord bij de bebouwde kom.
Deze gids houd ik zelf bij, zonder advertenties en zonder sponsor. Heeft hij je geholpen? Dan mag je me trakteren op een koffie of een biertje.
Jeroen
Plan je reis
- Overnachten in Slowakije: vergelijk accommodaties ›
- Trein-, bus- en vliegtickets in Europa: vergelijk op Omio ›
- Activiteiten en excursies in Slowakije: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Verder in de reisgids Slowakije
Alle gidsartikelen ›Introductie en plaatsen
Achtergrond
Eens per maand in je inbox
Waar ik onderweg was, wat er nieuw is op de site en één verhaal uit het archief. Geen reclame, afmelden kan altijd.
Zonder advertenties
Deze website draait zonder advertenties en zonder sponsor. Vind je de verhalen en gidsen de moeite waard, trakteer me dan op een koffie of een biertje.
Jeroen