Bratislava ligt aan de Donau in de uiterste westpunt van Slowakije, tegen de grens met Oostenrijk en Hongarije. Met ruim 475.000 inwoners is het verreweg de grootste stad van het land, en de enige hoofdstad ter wereld die aan twee andere landen grenst. Wenen ligt op ongeveer vijftig kilometer, dichterbij dan welke andere grote Slowaakse stad ook. Het zwaartepunt van het land ligt ver naar het oosten, in de bergen en de dalen van de Váh en de Hron.
Kroningsstad van Hongarije
De stad heeft onder veel namen gestaan: Pressburg in het Duits, Pozsony in het Hongaars, Prešporok in het oude Slowaaks. De naam Bratislava is pas officieel sinds 1919. Na de Hongaarse nederlaag tegen de Ottomanen bij Mohács in 1526 werd Pressburg in 1536 de hoofdstad van het Koninkrijk Hongarije, en dat bleef zo tot 1783. De Hongaarse landdag vergaderde er tot 1848. In de Sint-Martinuskathedraal werden tussen 1563 en 1830 elf koningen en koninginnen gekroond, onder wie Maria Theresia. Een vergulde kroon op de torenspits van de kathedraal herinnert daaraan, en koperen kroontjes in de straatstenen markeren de oude kroningsroute.
In de twintigste eeuw veranderde de bevolking ingrijpend. Rond 1900 spraken de meeste inwoners Duits of Hongaars. Na 1918 groeide het Slowaakse deel snel. De Joodse gemeenschap werd tijdens de oorlog weggevoerd en vermoord, en na 1945 werd het grootste deel van de Duitstalige inwoners verdreven.
Oude stad en Petržalka
Het historische centrum is klein. Binnen een kwartier loop je van de Michaelspoort langs barokke paleizen naar de Donau. Op de heuvel erboven staat de burcht, een vierkant blok met vier hoektorens dat na een brand in 1811 anderhalve eeuw een ruïne was en in de jaren zestig is herbouwd. Tussen de burcht en de oude stad loopt een snelweg naar de brug Most SNP, met het ronde uitzichtsrestaurant boven op de pyloon. Voor die weg werd in de jaren zeventig een groot deel van de Joodse wijk gesloopt, inclusief de synagoge.
Aan de overkant van de rivier ligt Petržalka, een van de grootste plattenbouwwijken van Centraal-Europa, met ruim honderdduizend inwoners in betonnen woonblokken. Op de oever daarvoor liggen parken en terrassen met uitzicht op de burcht en de oude stad.
Stad van auto’s en pendelaars
Bratislava is de economische motor van Slowakije. Volkswagen bouwt hier al sinds 1991 auto’s, en de fabriek is de grootste particuliere werkgever van het land. Rond het vliegveld en langs de uitvalswegen liggen winkelcentra en nieuwbouwwijken voor mensen die uit de rest van het land naar de hoofdstad trekken. Een deel van hen werkt in Wenen en pendelt dagelijks met de trein, die er ongeveer een uur over doet.
De Donau en Gabčíkovo
Stroomafwaarts van de stad is de Donau gekanaliseerd voor de stuwdam van Gabčíkovo, het grootste waterbouwwerk van het land. Tsjechoslowakije en Hongarije spraken het project in 1977 samen af. Hongarije stopte in 1989 met bouwen, Slowakije maakte zijn deel af en leidde de rivier om. Het Internationaal Gerechtshof gaf beide landen in 1997 deels gelijk. De centrale levert ongeveer acht procent van de Slowaakse stroom. Bij Čunovo, op de grens van de stad, ligt een wildwaterbaan waar kanoërs uit heel Europa trainen.
Vanaf de oever in Petržalka zie je op één lijn de burcht, de toren van de Sint-Martinuskathedraal en de pyloon van de Most SNP met het restaurant erop.
Deze gids houd ik zelf bij, zonder advertenties en zonder sponsor. Heeft hij je geholpen? Dan mag je me trakteren op een koffie of een biertje.
Jeroen
Plan je reis
- Overnachten in Slowakije: vergelijk accommodaties ›
- Trein-, bus- en vliegtickets in Europa: vergelijk op Omio ›
- Activiteiten en excursies in Slowakije: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Verder in de reisgids Slowakije
Alle gidsartikelen ›Introductie en plaatsen
Achtergrond
Eens per maand in je inbox
Waar ik onderweg was, wat er nieuw is op de site en één verhaal uit het archief. Geen reclame, afmelden kan altijd.
Zonder advertenties
Deze website draait zonder advertenties en zonder sponsor. Vind je de verhalen en gidsen de moeite waard, trakteer me dan op een koffie of een biertje.
Jeroen