Omdat we zijn gewaarschuwd voor toergroepen, willen we Hattusa zien zodra het om acht uur opengaat. Eerst drinken we koffie en thee bij een theehuis, waar een Nederlandse Turk uit Amersfoort erop staat onze rekening te betalen. We grappen met een vierentachtigjarige man die er met zijn grote baard uitziet als een imam maar dat niet is; een baard is voor een imam niet verplicht. We zijn duidelijk in conservatiever gebied beland, met meer hoofddoeken, minder vrouwen op straat en kantoren van de islamitische AK-partij. Door het dorp, waar een paar huizen op instorten staan, lopen we naar de ingang van het ruïneterrein; een oude vrouw die op haar dak zit, drukt ons twee handen rijpe pruimen toe.
Een lege ruïnestad
Hattusa was de hoofdstad van de Hittieten, een florerende stad tussen grofweg 1600 en 1200 voor Christus, daarna verwoest. Veel is er niet van over: de fundamenten van huizen en talloze tempels, want de Hittieten hadden de gewoonte goden van andere volken over te nemen, omgeven door een zes kilometer lange muur op een kale heuveltop. Samen met een handvol archeologen zijn we de enige bezoekers.
Een wereldberoemde ruïnestad, en we hebben de zeven kilometer lange wandeling vrijwel voor onszelf.
Tussen de rotsblokken groeien wilde bloemen. Van sommige massieve muren is nog goed te zien hoe perfect de stenen in elkaar passen, en de Hittieten waren goed in boogvormige poorten en tunnels van grote, ruwe blokken. Ze voerden afwisselend oorlog en vrede met de oude Egyptenaren en deelden een hiërogliefenschrift, waarvan nog fragmenten te zien zijn. Meer daarvan vinden we drie kilometer verderop in Yazılıkaya, waar in twee smalle kloven reliëffiguren staan die zo uit een “walk like an Egyptian” lijken weggelopen.
Bij de reliëfs worden we op de thee gevraagd door drie restaurateurs, gezet op een oude samovar, dezelfde naam als de Russische versie. Een van hen is een anti-kapitalist met een Che Guevara-tatoeage en een “Boycott America”-shirt. Verder is er nagenoeg geen bezoeker; de souvenirverkopers, die uit basalt en speksteen prachtige plaketten met hiërogliefen maken, hebben geen klanten, en de hotels staan grotendeels leeg, terwijl het hoogseizoen is. Zelf wijten ze het aan het WK-voetbal; wij vermoeden eerder de crisis, en het feit dat Turkije allang geen goedkoop land meer is.