Ik ontbijt met Akbar en praat wat na met de familie. Zijn jongere zusje wil graag leren fotograferen; ze heeft al een mooie camera, en ik geef haar een paar lessen. Akbars verloofde is dan al vertrokken naar haar werk als zwemlerares. Daarna trek ik de stad in, want niets vind ik hier fijner dan doelloos rondlopen.
Koel onder de gewelven van de bazaar
Het is ramadan, en overdag is het rustig op straat. Uren loop ik door de overdekte bazaar. De grote bazaar van Isfahan is een van de oudste en grootste van het Midden-Oosten; hij loopt vanaf het Naqsh-e Jahan-plein kilometers ver door tot bij de vrijdagmoskee, met aftakkingen die per branche zijn ingedeeld: koperslagers, tapijten, specerijen, goud. Wat me het meest raakt, is hoe slim hij is gebouwd. De gangen zijn overkluisd met dikke bakstenen gewelven, en in de toppen zitten openingen die licht binnenlaten en de hete lucht laten ontsnappen. Buiten is het snikheet, maar hieronder blijft het koel; een systeem van eeuwen oud dat het zonder één ventilator redt.
Aan het einde van de bazaar ligt de Jameh-moskee, de vrijdagmoskee van Isfahan. Het is een van de oudste en belangrijkste moskeeën van het land, een gebouw waaraan je ruim duizend jaar bouwgeschiedenis kunt aflezen. De vier overwelfde hallen rond de binnenhof vormen het model dat later overal in de islamitische wereld is nagevolgd, en de twee bakstenen koepels uit de Seltsjoekse tijd gelden als hoogtepunten van hun soort. Vanwege de ramadan hangt iedereen er wat rond; mannen liggen te dommelen op de rode kleden in de hof, een enkeling leest. Bij de ingang staat een houten bak vol ronde kleitabletjes, de steentjes waartegen gelovigen bij het bidden hun voorhoofd leggen.
De achterkant van de stad
Ik heb de hele dag, dus ik struin bewust de oude lemen wijken in, de achterkant van de stad. Afbrokkelende muren, ingestorte daken, een oude crèmekleurige Paykan die tegen een lemen gevel geparkeerd staat. Het is een heel ander Isfahan dan de gepolijste pleinen, en juist daarom leuk om te leren kennen. Op een pleintje hangt een groot bord vol portretten van gesneuvelde soldaten, met bloemenkransen ervoor en een fontein ernaast. Ook in dit kosmopolitische Isfahan zijn de martelaren van de oorlog met Irak nooit ver weg.
Contact maken blijft makkelijk. Bijna iedereen, en zeker de jongeren, vindt het prima om te worden gefotografeerd; twee meisjes op een bankje onder een boom zitten samen te lachen om een telefoon en laten me rustig mijn gang gaan. Op het Naqsh-e Jahan-plein loopt het één keer anders. Ik val als buitenlander natuurlijk op, en dat ik zoveel portretten maak, irriteert een man die ik voor religieuze politie houd. Hij spreekt me aan en wijst nadrukkelijk naar mijn oorbelletje; ik ben er vrij zeker van dat hij daarmee bedoelt dat ik homo ben. In Iran is homoseksualiteit strafbaar, in theorie tot op de doodstraf, en een oorbel bij een man wordt al snel als signaal gelezen. Het lijkt me verstandiger om niet in discussie te gaan en gewoon een straatje verder te zoeken.
’s Avonds, als de zon onder is en de stad weer volloopt, haal ik afhaaleten en eet ik tussen de mensen bij de fontein op het plein. Later, terug bij de familie, komt het gesprek op de toekomst. Akbar wil weg uit Iran; met twee technische universitaire studies op zak ziet hij hier geen werk, en hij droomt van Nederland, België of Duitsland. Ik vertel hem over een plan dat we samen beginnen uit te broeden: fietsreizen door Iran organiseren. Fietsen doe ik graag, en wat ik na deze reis ga doen weet ik nog niet; als eerste proef zien we een pilotrit voor ons van Yazd naar Isfahan, gewoon om te kijken wat er dan gebeurt.
Akbar wil het liefst weg uit Iran; ik loop rond met het idee om er juist mensen naartoe te brengen.
Zo gek is dat idee misschien niet. Het afgelopen jaar heb ik mijn leven behoorlijk op zijn kop gezet: een lange relatie beëindigd, een klein appartement in Rotterdam betrokken en mijn vaste baan bij de overheid opgezegd. Een avontuurlijker leven is mogelijk gebleken, en deze reis is daar het bewijs van. Morgen neem ik de bus de stad uit, tot Nain, waar ik weer op de fiets stap voor de lange route naar het oosten, richting Mashhad.
Foto’s uit Iran
Meer foto’s uit Iran ›
Verder in de serie
Naar het reisoverzicht ›
Spring naar een andere aflevering
Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.