Turkmenistan is groot, leeg en slecht ontsloten voor wie niet met een gids reist. De afstanden tussen de steden zijn aanzienlijk: van Asjchabad naar Türkmenabat is het bijna zeshonderd kilometer, en daartussen ligt woestijn. Wie een toeristenvisum heeft, reist per definitie met een geboekte tour en zit dus in de auto van een chauffeur. Alleen op een transitvisum kom je in aanraking met het openbaar vervoer, en dan nog beperkt.
De weg
De hoofdwegen verbinden de provinciehoofdsteden en volgen grotendeels de spoorlijn en de oasestrook. De M37 loopt van de Kaspische havenstad Türkmenbaşy via Asjchabad, Mary en Türkmenabat naar de Oezbeekse grens bij Farap, en is de as waarlangs het land is ingericht. De staat van het asfalt wisselt sterk. Op sommige trajecten ligt nieuw wegdek, op andere zijn de kuilen en opstaande randen zo hardnekkig dat een vrachtwagen er stapvoets doorheen kruipt. Buiten de steden is de weg smal, onverlicht en zonder bewegwijzering. Er is geen wegenwacht.
Op de doorgaande wegen staan politiecontroleposten waar je moet stoppen en je papieren laat zien. Dat gaat meestal om registratie, maar er zijn meldingen van willekeurige boetes. Rijden na donker wordt afgeraden: verkeersongevallen met ernstig letsel komen veel voor en de combinatie van onverlichte wegen, ontbrekende belijning en vee in de berm is ongelukkig. Wie zelf rijdt, heeft naast het Nederlandse rijbewijs een internationaal rijbewijs nodig.
Trein, vliegtuig en taxi
De spoorwegen zijn in handen van de staatsmaatschappij Türkmendemirýollary en volgen in grote lijnen de historische Trans-Kaspische lijn die tsaristisch Rusland in de jaren tachtig van de negentiende eeuw dwars door de woestijn liet leggen. Die lijn is nog altijd de levensader van het binnenland: de dorpen in de Karakum bestaan omdat er een halte is. De verbinding Asjchabad–Türkmenabat rijdt tweemaal daags, doet er ongeveer twaalfeneenhalf uur over en kost omgerekend vanaf een dollar of zeven. Er zijn ook lijnen naar Daşoguz, Turkmenbashi en Serhetabat. Of buitenlanders zonder tussenkomst van een gids een kaartje kunnen kopen, is niet met zekerheid vast te stellen.
Turkmenistan Airlines vliegt binnenlands tussen de provinciehoofdsteden. Tickets zijn alleen in het land zelf en alleen persoonlijk aan een balie te koop, dus reserveren vanuit Nederland gaat niet. Vertragingen zijn eerder regel dan uitzondering.
Taxi’s zijn er in overvloed en vrijwel allemaal ongereguleerd: een particulier met een auto die stopt als je je hand opsteekt. Spreek de prijs af voordat je instapt. In Asjchabad is één door de overheid gereguleerd taxibedrijf actief. Vermijd gedeelde ritten en taxi’s na donker.
Het vervoer in Turkmenistan volgt de waterlijn: waar de rivieren en het kanaal lopen, ligt de weg, ligt het spoor en staan de steden.
Praktische informatie
Rijden: internationaal rijbewijs verplicht naast het Nederlandse. Reken op controleposten op alle doorgaande wegen en rijd niet in het donker buiten de stad.
Trein: de dienstregeling staat op de site van Türkmendemirýollary. De lange trajecten rijden ’s nachts; een slaapplaats kost weinig maar comfort is er niet.
Binnenlandse vluchten: alleen ter plaatse te boeken, contant af te rekenen, en te laat.
Brandstof en pech: buiten de oasestroken liggen de pompstations ver uiteen. Neem water en voorraad mee voor het geval je stil komt te staan; hulp langs de weg is niet vanzelfsprekend en mobiel bereik is er niet overal.
Met de fiets: bij een transitvisum worden kopieën van de voertuigdocumenten gevraagd, en een fiets telt daarbij als voertuig. Of je zonder begeleiding mag fietsen is onzeker; recente reizigers gaan uit van een begeleidingsauto. Reken op tegenwind, hitte boven de veertig graden en wegdek dat je zitvlak niet vergeeft.
Plan je reis
- Overnachten in Turkmenistan: vergelijk accommodaties ›
- Trein- en bustickets in Turkmenistan: bekijk routes op 12Go ›
- Activiteiten en excursies in en rond Turkmenistan: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Foto’s uit Turkmenistan
Meer foto’s uit Turkmenistan ›
Verder in de reisgids Turkmenistan
Alle gidsartikelen ›Introductie en plaatsen
Achtergrond
Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.