Onder de druivenranken op de binnenplaats ontbijt ik met wat hier overal op tafel komt: brood, groene thee, jam en kaymak, de dikke room die de Oezbeken bij het ontbijt eten. Ik heb twee fijne dagen gehad in het Dulon-guesthouse, en voor ik vertrek maak ik nog een portret van de gastvrouw met haar kinderen. Haar man is er niet. Hij werkt, zoals veel Oezbeekse mannen, ergens in Rusland, en van het geld dat hij overmaakt is dit guesthouse opgezet, dat zij nu runt. Dat je in de dorpen haast geen mannen ziet, is geen toeval.
De mannen werken in Rusland; het land wordt draaiende gehouden door de vrouwen.
Dan stap ik op. Na al die vlakke etappes door Iran, Turkmenistan en Oezbekistan ben ik blij dat ik eindelijk de bergen in ga.
Over de Takhtakaracha-pas
De klim naar de Takhtakaracha-pas is geleidelijk en niet echt zwaar, en boven, op zo’n zestienhonderd meter, is het aangenaam koeler. Hier loopt de grens met de provincie Samarkand, gemarkeerd door een wit monument met de Oezbeekse vlag en een kaart van de streek. Ik zet mijn fiets ertegenaan en laat me fotograferen; het voelt bijzonder om hier te staan. Langs de pas staan kraampjes met noten en gedroogd fruit, abrikozen, rozijnen, amandelen, allemaal even lekker. Ik koop een voorraadje voor onderweg.
Dan volgt de beloning. Een lange afdaling naar de andere kant, want wat omhooggaat moet ook weer omlaag. Dat is het mooie van fietsen: anders dan bij het wandelen wordt klimmen altijd terugbetaald.
De blauwe koepels
De rand van Samarkand is weinig bijzonder, gewone gebouwen en brede wegen zoals overal. Pas op het laatste moment, in het centrum, duiken ze op: de blauwe koepels waar de stad om bekendstaat, met als absolute uitschieter het Registan. Het bereiken van Samarkand voelt voor mij als het einde van een etappe. Georgië en Armenië waren er een, Iran was er een, en Turkmenistan en Oezbekistan samen ook. Wat hierna komt is de Pamir Highway, het grote bergwerk richting Osh.
Het eerste wat ik doe is een foto van mezelf voor het Registan maken. Het Registan, het “zandplein”, is het hart van Samarkand: een plein dat aan drie zijden wordt omsloten door volledig betegelde medresses, islamitische scholen uit de tijd van Timurs kleinzoon Ulugh Beg en later. Het geldt als een van de mooiste pleinen van de islamitische wereld. Ik ben hier eerder geweest, dus een verrassing is het niet, en ook nu weer ben ik overweldigd.
Ik slaap in het B&B Bahodir, vlak bij het plein. Een hotel zoeken is hier geen vrije keuze. In Oezbekistan mag ik niet zomaar overal overnachten of kamperen; het moet een gecertificeerd hotel zijn, en bij elke overnachting krijg ik een registratiebriefje. Het verhaal gaat dat die briefjes bij de uitreis gecontroleerd kunnen worden, dus ik zorg dat ik van elke nacht een bewijs heb en bewaar de papiertjes zorgvuldig. Anders dan in Iran of Turkmenistan hoef ik hier dus niet naar een kampeerplek te zoeken; die zou ik toch niet mogen gebruiken. ’s Avonds ga ik meteen terug naar het Registan om het bij avondlicht te zien. Het plein is dan zo goed als leeg, op een enkele agent na, en de betegelde gevels worden uitgelicht.
Foto’s uit dit verhaal
Meer foto’s uit Oezbekistan ›Verder in de serie
Naar het reisoverzicht ›
Spring naar een andere aflevering
Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.