Australië is een oud en afgesleten continent. Het ligt midden op een tektonische plaat, ver van de botsingsranden die elders bergen opstuwen, en wordt al honderden miljoenen jaren niet meer opgetild. Het resultaat is een van de vlakste en laagste landmassa’s ter wereld: uitgestrekte vlakten, lage bergketens die ooit hoog waren en zijn weggesleten tot heuvels, en gesteente dat tot de oudste van de aarde behoort. De grote landschapszones volgen niet zozeer het reliëf als wel de regen. Van de vochtige zuidrand naar het droge midden en de tropische noordrand verandert het land traag maar volledig van karakter.
De getemperde zuidrand
De zuidkust en het zuidoosten krijgen de betrouwbaarste regen van het continent, aangevoerd door de westenwinden over de Zuidelijke Oceaan. Hier ligt het groenste Australië: de kliffen en het regenwoud van de Great Ocean Road in Victoria, de wijnvelden rond Adelaide, de weiden waar schapen en runderen grazen. De Grampians in Victoria zijn een keten van gekantelde zandsteenruggen, restanten van een veel hoger gebergte, met bos op de hellingen en kale rots aan de top.
Iets landinwaarts loopt dit groene randje snel dood. De Flinders Ranges in Zuid-Australië markeren de overgang: een oude, roodbruine bergketen waar de vegetatie dunner wordt en de eerste emoes en kangoeroes bij de weg staan. Voorbij de Flinders begint de Nullarbor, een vrijwel boomloze kalksteenvlakte die zich honderden kilometers uitstrekt tot in West-Australië. De naam is Latijn voor “geen boom”, en de vlakte houdt zich aan haar woord.
Het droge midden
Het grootste deel van het continent is aride of semi-aride: de outback. Het is geen eenvormige woestijn maar een afwisseling van rode zandvlakten, gibber plains bezaaid met steengruis, doornstruik en spinifex-gras, en oude bergketens die als eilanden boven de vlakte uitsteken. In het centrum liggen de MacDonnell Ranges bij Alice Springs, lange evenwijdige ruggen doorsneden door kloven waar water blijft staan lang nadat de regen is weggetrokken.
De bekendste rotsformaties van het land staan hier. Uluru is een monoliet van zandsteen die ruim driehonderd meter boven de vlakte uitsteekt; het zichtbare deel is maar een fractie van de massa die zich onder de grond voortzet. Kata Tjuta, iets verderop, is een groep afgeronde koepels van conglomeraatsteen. In West-Australië snijden de gorges van Karijini diep in een ijzerhoudend plateau, kloven van gestreept, roodzwart gesteente waar het water tussen loodrechte wanden stroomt. Dat ijzer is geen toeval: de Pilbara herbergt enkele van de rijkste ijzerertsvoorraden ter wereld, en de mijnen hebben er hele steden uit de grond gestampt.
De tropische noordrand
Boven de Kreeftskeerkring krijgt het land een moessonklimaat, en daarmee een derde gezicht. Het Top End rond Darwin en het aangrenzende Kakadu bestaan uit savanne met termietenheuvels, riviervlakten die in de natte tijd onderlopen, en een verweerd zandsteenplateau dat als een muur boven de vlakte uitkomt: het escarpment, waar watervallen overheen storten en waar de oudste rotskunst van het land bewaard is gebleven.
Westelijker ligt de Kimberley, een afgelegen blok van rood zandsteen, diepe kloven en een grillige kust met een van de grootste getijverschillen ter wereld. Aan de rand ervan staan de Bungle Bungles in Purnululu: honderden koepels van zandsteen met horizontale banden van oranje en grijs, ontstaan doordat verschillende laagjes verschillend verweren. Ze zijn pas laat bij het grote publiek bekend geworden en liggen aan het eind van een lange onverharde weg, wat het beeld compleet maakt van een landschap dat zijn afstand tot de bewoonde wereld draagt als een kenmerk.
In de Brachina Gorge in de Flinders Ranges staat langs de weg een bordjesroute die zeshonderdvijftig miljoen jaar geologie afloopt, laag voor laag. Het is een van de weinige plekken waar de ouderdom van het continent zich in een middag laat aflezen.
Plan je reis
- Overnachten in Australië: vergelijk accommodaties ›
- Activiteiten en excursies in Australië: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Meer uit Australië
Zelf deze route gereden, of plannen in die richting? Ik lees en beantwoord alles.
Laat een reactie achter ›Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.