Home AziëZuid-KoreaReligie in Zuid-Korea

Religie in Zuid-Korea

by Jeroen Kleiberg
Binnenplaats van een Koreaanse bergtempel met honderden rode, roze en witte papieren lampionnen boven de open ruimte
Binnenplaats van een Koreaanse bergtempel met honderden rode, roze en witte papieren lampionnen boven de open ruimteAlle foto’s uit Zuid-Korea ›

Zuid-Korea is een van de weinige landen in Azië met een grote christelijke minderheid, en tegelijk een land waar meer dan de helft van de bevolking zich tot geen enkele religie rekent. Bij de laatste gepubliceerde volkstelling, die van 2015, gaf 56,1 procent geen religie op, 19,7 procent noemde zich protestants, 15,5 procent boeddhistisch en 7,9 procent katholiek. Een peiling van Korea Research uit december 2025 komt uit op 51 procent zonder religie, 20 procent protestants, 16 procent boeddhistisch en 11 procent katholiek. Dat is een enquête en geen telling; de census van 2025 bevatte de religievraag wel, maar de uitkomsten waren medio 2026 nog niet gepubliceerd.

Die cijfers verklaren nog niet wat een bezoeker ziet. Daarvoor is de geschiedenis nodig.

Waarom de tempels in de bergen staan

Het boeddhisme bereikte het Koreaanse schiereiland in de vierde eeuw en was onder de Goryeo-dynastie staatsgodsdienst. Kloosters bezaten land, hielden lijfeigenen en oefenden politieke invloed uit. Toen de Joseon-dynastie in 1392 aan de macht kwam, brak zij daar bewust mee: het neoconfucianisme werd de staatsleer en het boeddhisme werd eeuwenlang teruggedrongen. Tempels in de steden werden gesloten of onteigend, monniken kregen een verbod om de hoofdstad te betreden.

Wat overbleef trok zich terug in de bergen. Dat is de reden dat vrijwel elke Koreaanse tempel van naam tegenwoordig in een nationaal park ligt en dat een tempelbezoek doorgaans begint met een wandeling. Beopjusa in het Songnisan-park, met zijn 33 meter hoge vergulde Boeddha, is er een voorbeeld van: geen stadsheiligdom maar een bergklooster, bereikbaar over een pad door een beboste vallei.

De teruggetrokken ligging heeft de tempels ook gered. Toen Korea in de twintigste eeuw twee keer werd verwoest, eerst door de Japanse bezetting en daarna door de Koreaanse Oorlog, overleefde in de bergen wat in de steden verdween.

Christendom als moderne kracht

Het katholicisme kwam in de achttiende eeuw binnen via Koreaanse geleerden die het in China hadden leren kennen, en werd zwaar vervolgd. Het protestantisme arriveerde eind negentiende eeuw met Amerikaanse missionarissen die scholen en ziekenhuizen bouwden.

De grote groei kwam pas na 1945. Tijdens de Japanse bezetting waren kerken betrokken bij het verzet, wat het christendom een nationalistische lading gaf die het elders in Azië miste. Na de Koreaanse Oorlog boden kerken onderwijs, opvang en een sociaal netwerk in een ontworteld land, en groeiden ze mee met de verstedelijking. Het resultaat is zichtbaar in het straatbeeld van elke Koreaanse stad: rode neonkruisen op de daken, ’s avonds met tientallen tegelijk in het zicht.

Advertentie

Wat er onder blijft liggen

Ouder dan beide is het Koreaanse sjamanisme, musok, met de mudang als bemiddelaar tussen mensen en geesten. Officieel is het gemarginaliseerd, in de praktijk leeft het door: in rituelen bij de opening van een bedrijf, bij het bepalen van een trouwdatum, bij ziekte of tegenslag.

Diezelfde laag verklaart de kleine offerplaatsen langs bergpaden, de linten aan takken bij bronnen en de terughoudendheid om een oude boom te kappen. De meeste Koreanen die zich niet-religieus noemen, laten die gebruiken gewoon staan. Het confucianisme, ten slotte, functioneert nauwelijks als religie maar des te meer als sociale ordening: rangorde naar leeftijd, respect voor voorouders en de jaarlijkse herdenkingsrituelen zijn er de zichtbare resten van.

Bij de ingang van een bergtempel staat een rij wandelschoenen naast de deur van de gebedshal, en de meeste eigenaren zijn er voor de wandeling, niet voor de dienst.

Heeft deze gids je geholpen? Een kleine bijdrage houdt hem actueel.





Plan je reis

Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.

Foto’s uit Zuid-Korea

Meer foto’s uit Zuid-Korea ›
DelenWhatsAppE-mailFacebook
Advertentie
Jeroen Kleiberg

Jeroen Kleiberg

I like to explore some more

Nieuwe verhalen in je mail

Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.

Waardeer je dit blog?

Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.





Laat een bericht achter


Meer inspiratie