De naam Korea komt van Goryeo, het koninkrijk dat het schiereiland vanaf 918 verenigde en waaraan Arabische en Perzische handelaren de naam ontleenden die via hen Europa bereikte. Daarvóór was het gebied verdeeld tussen drie rijken, Goguryeo in het noorden, Baekje in het zuidwesten en Silla in het zuidoosten, die elkaar eeuwenlang bevochten tot Silla het schiereiland in 668 grotendeels onder één bestuur bracht.
De periode die het huidige Zuid-Korea het sterkst heeft gevormd is echter jonger. In 1392 kwam de Joseon-dynastie aan de macht, en die zou het vijfhonderd jaar houden, tot 1897. Weinig dynastieën ter wereld hebben het zo lang volgehouden.
Een staat gebouwd op één leer
Joseon brak bewust met zijn voorganger. Waar Goryeo boeddhistisch was, maakte Joseon het neoconfucianisme tot staatsleer, en die keuze reikte veel verder dan de religie. Het bestuur werd bemand door ambtenaren die via examens werden geselecteerd op hun kennis van de klassieke teksten. Die ambtenarenklasse, de yangban, ontleende haar status aan geletterdheid en afkomst, niet aan grondbezit of krijgsdienst, en drukte een stempel op het land dat er nog steeds is: de waarde die aan onderwijs en aan examens wordt gehecht, de rangorde naar leeftijd, het belang van de familielijn.
De hoofdstad werd verplaatst naar Hanyang, het huidige Seoul, gekozen om zijn ligging in een kom tussen bergen met een rivier ervoor. In 1395 werd Gyeongbokgung gebouwd, het hoofdpaleis, met de vier grote stadspoorten en een muur over de omringende bergkammen. De stadsindeling volgde confucianistische voorschriften: het paleis in het noorden, de voorouderlijke schrijn aan de ene kant, het altaar voor de graan- en aardgoden aan de andere.
Onder koning Sejong, die van 1418 tot 1450 regeerde, kreeg de dynastie haar bekendste verworvenheden: het Hangul-alfabet, een regenmeter, een verbeterde kalender en een reeks landbouwhervormingen.
Verwoest, herbouwd, verwoest
Die orde hield geen stand. In 1592 viel de Japanse heerser Toyotomi Hideyoshi Korea binnen op weg naar China, en in de zeven jaar oorlog die volgden werden de paleizen van Seoul verwoest, inclusief Gyeongbokgung. Uit die oorlog stamt ook de bekendste Koreaanse held, admiraal Yi Sun-sin, die met een kleine vloot de Japanse aanvoerlijnen brak en wiens standbeeld nu op de brede laan voor het herbouwde paleis staat.
Gyeongbokgung bleef bijna drie eeuwen een ruïne en werd pas in 1867 herbouwd. Changdeokgung, het bijpaleis dat wel eerder was hersteld en dat losjes de vorm van het terrein volgt in plaats van een strak assenstelsel op te leggen, diende ondertussen als zetel van de koningen en staat sinds 1997 op de werelderfgoedlijst.
Wat er nu in Seoul staat is dus grotendeels negentiende- en twintigste-eeuwse reconstructie op oude fundamenten, deels uitgevoerd na 1990. Dat maakt het niet minder de moeite waard, maar het verklaart wel waarom de gebouwen er nieuw uitzien.
De dynastie eindigt
In 1897 riep koning Gojong het Koreaanse Keizerrijk uit, een poging om zich als gelijkwaardige staat te positioneren tussen China, Japan en Rusland. Het duurde dertien jaar. In 1905 werd Korea een Japans protectoraat, in 1910 volgde de annexatie.
In de paleistuinen van Seoul poseren op een doordeweekse ochtend tientallen bezoekers in gehuurde hanbok voor gebouwen die pas in de jaren negentig zijn herbouwd, en de gratis toegang die de kledingverhuur oplevert is een groot deel van de verklaring.
Plan je reis
- Overnachten in Zuid-Korea: vergelijk accommodaties ›
- Trein- en bustickets in Zuid-Korea: bekijk routes op 12Go ›
- Activiteiten en excursies in Zuid-Korea: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Foto’s uit Zuid-Korea
Meer foto’s uit Zuid-Korea ›
Verder in de reisgids Zuid-Korea
Alle gidsartikelen ›Introductie en plaatsen
Achtergrond
Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.