Home AziëZuid-KoreaLandschapstypen: bergen, kust en eilanden

Landschapstypen: bergen, kust en eilanden

by Jeroen Kleiberg
Published: Updated:
Uitzicht vanaf een Koreaanse bergkam over beboste bergruggen in lagen, met in het dal een strook rijstvelden en een dorp
Uitzicht vanaf een Koreaanse bergkam over beboste bergruggen in lagen, met in het dal een strook rijstvelden en een dorpAlle foto’s uit Zuid-Korea ›

Zuid-Korea is ongeveer twee en een half keer zo groot als Nederland en herbergt daarop ruim 51,6 miljoen mensen, van wie de helft in één agglomeratie. Dat is mogelijk doordat het grootste deel van het land nauwelijks bewoonbaar is: 63 procent van het oppervlak is bos, en dat bos ligt op hellingen.

De veelgeciteerde stelling dat zeventig procent van het land uit bergen bestaat komt van de Koreaanse bosdienst zelf, die het in 2013 zo opschreef; het instituut voor bosonderzoek hield het in 2016 op vierenzestig procent. Het verschil zit in de categorie: bos is iets anders dan juridisch aangewezen berggebied. Wat wel vaststaat is dat de bergen het patroon bepalen van waar mensen wonen, waar de wegen lopen en waar het voedsel vandaan komt.

Een scheve ruggengraat

De Taebaek-keten loopt als een ruggengraat langs de oostkant van het schiereiland, dicht bij de Japanse Zee, met zijtakken die schuin naar het zuidwesten aftakken. Daardoor is het land asymmetrisch: aan de oostkant vallen de bergen kort en steil af naar zee, aan de westkant lopen ze uit in heuvels en vlaktes.

Dat verklaart de rest van de geografie. De grote rivieren, de Han, de Geum, de Yeongsan en de Nakdong, ontspringen in het oosten en stromen naar het westen of zuiden, waar ze de vlaktes hebben afgezet waarop rijst wordt verbouwd en waar de bevolkingscentra liggen. De oostkust heeft nauwelijks vlakte en daardoor smalle, langgerekte plaatsen tussen berg en zee.

De hoogtes zijn bescheiden. De Hallasan op Jeju is met 1.950 meter het hoogste punt van het land, de Jirisan haalt 1.915 meter en de Seoraksan 1.708 meter. Wat de bergen kenmerkt is niet hun hoogte maar hun vorm: verweerde granietmassieven met kale, afgeronde pieken en steile flanken, waardoor een klim van achthonderd meter aanvoelt als aanzienlijk meer.

Twee volstrekt verschillende kusten

De oostkust is diep, met een klein getijdenverschil, heldere zee en zandstranden tussen de rotspunten. De westkust aan de Gele Zee is het tegenovergestelde: ondiep, troebel en met een getijdenverschil dat bij Incheon tot ruim negen meter oploopt. Bij eb vallen kilometers wad droog.

Die westelijke wadgebieden, de getbol, zijn een belangrijk foerageergebied voor trekvogels op de route tussen Siberië en Australië, en een deel ervan staat sinds 2021 op de werelderfgoedlijst, in juli 2026 uitgebreid tot zes gebieden van samen ruim 156.000 hectare. Het is ook het gebied waar de grootste landaanwinningsprojecten van het land zijn uitgevoerd, onder meer voor de luchthaven van Incheon.

Het zuiden is weer anders: een versnipperde kustlijn met honderden eilanden, baaien en inhammen, waar de visserij en de aquacultuur zitten en waar havensteden als Yeosu op leven.

Eilanden en vulkanisme

Zuid-Korea telt ruim drieduizend eilanden, waarvan het merendeel onbewoond. Verreweg het bekendste is Jeju, tachtig kilometer uit de zuidkust, dat een volstrekt eigen landschap heeft: een schildvulkaan in het midden, lavatunnels, honderden kleine vulkaankegels, zwarte basaltmuurtjes tussen de akkers en een klimaat dat mild genoeg is voor citrusteelt. Het nationale park rond de Hallasan staat sinds 2007 op de werelderfgoedlijst, als Jeju Volcanic Island and Lava Tubes.

Het vasteland zelf is tektonisch rustig. Zware aardbevingen zijn zeldzaam, en de vulkanische verschijnselen beperken zich tot Jeju en enkele warmwaterbronnen.

Vanaf een willekeurige flat in Seoul zijn de granieten pieken van Bukhansan zichtbaar, en dat is geen bijzonder uitzicht maar het normale beeld: in dit land eindigt de stad tegen een berghelling.

Jeroen Kleiberg

Deze gids houd ik zelf bij, zonder advertenties en zonder sponsor. Heeft hij je geholpen? Dan mag je me trakteren op een koffie of een biertje.

Jeroen

via iDEAL, eenmalig





Plan je reis

Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.

Foto’s uit Zuid-Korea

Meer foto’s uit Zuid-Korea ›
DelenWhatsAppE-mailFacebook
Jeroen Kleiberg

Jeroen Kleiberg

I like to explore some more

Nieuwe verhalen in je mail

Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.

Zonder advertenties

Ik schrijf en fotografeer alles zelf. Vind je het de moeite waard, trakteer me dan op een koffie of een biertje.

Jeroen

via iDEAL, eenmalig





Laat een bericht achter


Meer inspiratie