Laos: een binnenland aan één rivier

Laos is het enige land van Zuidoost-Azië zonder kust. Het ligt ingeklemd tussen Thailand, Vietnam, China, Myanmar en Cambodja, en zijn vorm en samenhang danken het vooral aan de Mekong, de rivier die over bijna zijn hele lengte de westgrens met Thailand vormt en tegelijk de levensader van het land is. Waar de Mekong stroomt, wonen de mensen; daarachter loopt het land snel leeg in beboste bergen en hoogvlaktes.

Land en bevolking

Met zo’n acht miljoen inwoners op een oppervlakte groter dan het Verenigd Koninkrijk is Laos dunbevolkt. Een groot deel van de bevolking woont in een smalle strook langs de Mekong en zijn zijrivieren, in dorpen van houten huizen op palen. De hoofdstad Vientiane ligt pal aan de rivier, tegenover de Thaise stad Nong Khai, en is met een paar honderdduizend inwoners een van de kleinste hoofdsteden van de regio.

Het land is etnisch verdeeld langs de hoogtelijnen. De Lao Loum, de laaglandLao, vormen met ongeveer tweederde de meerderheid en domineren het openbare leven en de landbouw in de riviervlaktes. Daarboven, op de hellingen, wonen de Lao Theung, en in de hoogste bergen de Lao Soung, waaronder de Hmong. Die verdeling is niet alleen geografisch maar ook economisch: de macht en de welvaart concentreren zich in het laagland langs de rivier.

Een geschiedenis van buffer en bombardement

Laos in zijn huidige vorm is een betrekkelijk jonge constructie. Het gebied ten oosten van de Mekong werd door Frankrijk bij Frans-Indochina getrokken, minder als winstgevende kolonie dan als buffer tegen de Britten in Thailand. Die relatieve verwaarlozing verklaart waarom Laos tot vandaag minder ontwikkeld is dan zijn buren.

De zwaarste stempel drukte de Vietnamoorlog. De Noord-Vietnamezen gebruikten Oost-Laos als bevoorradingsroute naar het zuiden, de Ho Chi Minh-route, en de Verenigde Staten bombardeerden dat gebied jarenlang in een oorlog die officieel niet bestond. Laos werd het zwaarst gebombardeerde land ter wereld per hoofd van de bevolking, met gevolgen die tot vandaag doorwerken. Sinds 1975 is het een socialistische eenpartijstaat, tegenwoordig sterk verweven met de economieën van China en Vietnam.

Waarom erheen

Wie Laos aandoet, komt niet voor grote monumenten of drukke steden, maar voor het tempo. Het land staat bekend om zijn trage ritme, waar een eigen uitdrukking bij hoort: de Vietnamezen planten de rijst, de Cambodjanen kijken hoe hij groeit, en de Laoten luisteren ernaar. Dat maakt reizen door Laos vooral een oefening in geduld, met lokale bussen die vertrekken wanneer ze vol zijn en dorpen waar het leven zich onder het huis in de hangmat afspeelt.

Buiten Vientiane begint het platteland meteen: zandwegen, rijstvelden, houten huizen op palen, en kinderen die elke voorbijganger nakijken.

Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.

Mooi verhaal? ☕ Trakteer me op een koffie.