Toen Frankrijk aan het einde van de negentiende eeuw zijn greep op Indochina uitbreidde, was Laos geen begeerde prijs maar een sluitpost. De Lao-gebieden werden vanaf de jaren 1890 bij Frans-Indochina getrokken, samen met Vietnam en Cambodja, maar terwijl Frankrijk in Vietnam volop investeerde en exploiteerde, bleef Laos vooral bedoeld als buffer tegen het Britse invloedsgebied in Thailand en Birma.
Verwaarlozing met gevolgen
Die rol als bufferzone verklaart veel van hoe Laos zich ontwikkelde, of juist niet. De Fransen zagen er weinig te halen: geen kust, moeilijk terrein, een dunne bevolking verspreid langs de rivier. Ze legden een bestuurslaag aan, hieven belasting en bouwden op bescheiden schaal, maar grootschalige plantages, wegen of industrie kwamen er nauwelijks. Voor het bestuur haalden ze bovendien vaak Vietnamese ambtenaren naar Laos, wat een blijvende Vietnamese aanwezigheid in de steden achterliet.
De sporen die de koloniale tijd wél naliet, zijn tot vandaag zichtbaar en tastbaar. In steden als Pakse, Savannakhet en Vientiane staan nog de Frans-koloniale panden met hun luiken en pleisterwerk langs smalle straten. De baguette en de sterke koffie zijn gebleven en volledig ingelijfd in de lokale keuken. En de infrastructuur die er kwam, was er vaak op gericht Laos met Vietnam te verbinden: zo hakten de Fransen rode zandwegen door de karstbergen richting de Vietnamese kust, en legden ze bij de watervallen van de zuidelijke Mekong zelfs een klein spoorlijntje aan om de onbevaarbare stroom te omzeilen. De roestende resten daarvan liggen er nog.
De weg naar onafhankelijkheid
De koloniale rust werd door de Tweede Wereldoorlog verstoord. Toen het Vichy-regime in Frankrijk met Japan samenwerkte, kwam Laos onder Japans gezag, en na de Japanse nederlaag namen de Fransen als vanzelfsprekend het bestuur weer over. Dat een land dat zelf net bezet was geweest, meende het recht te hebben om elders de touwtjes weer in handen te nemen, viel bij de groeiende onafhankelijkheidsbeweging slecht.
De strijd die volgde was verweven met die in Vietnam. Lao nationalisten, gesteund door het communistische Noord-Vietnam van Ho Chi Minh, keerden zich tegen de terugkeer van Frankrijk, en na de Franse nederlaag bij Dien Bien Phu in 1954 werd Laos formeel onafhankelijk. Maar echte rust bracht dat niet: het land raakte meteen verstrikt in de Koude Oorlog en de naderende oorlog in Vietnam, die Laos harder zou treffen dan wie ook had kunnen voorzien.
In Pakse staan de koloniale huizen nog langs de smalle straten, met een baguette-verkoper op de hoek en een verroeste luifel erboven.
Plan je reis
- Overnachten in Laos: vergelijk accommodaties ›
- Trein- en bustickets in Laos: bekijk routes op 12Go ›
- Activiteiten en excursies in Laos: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Zelf deze route gereden, of plannen in die richting? Ik lees en beantwoord alles.
Laat een reactie achter ›Mooi verhaal? ☕ Trakteer me op een koffie.