Ongeveer 93,5 procent van de Thai hangt het Theravada-boeddhisme aan, volgens de telling van 2018. De islam volgt met ongeveer 5,4 procent, geconcentreerd in het diepe zuiden. Voor een reiziger blijft dat niet abstract: het geloof is zichtbaar in de dagindeling, in de omgangsvormen en in kleine schrijnen die bij vrijwel elk gebouw staan. Boeddhisme is in Thailand minder een zaak van dogma dan van dagelijkse praktijk, van verdienste vergaren en de juiste vormen in acht nemen.
De wat, de wai en de monniken
De wat, de tempel, is niet alleen religieus maar ook het sociale centrum van dorp of wijk. Er wordt gebeden, maar ook vergaderd, gegeten en gefeest. Wie een wat betreedt, trekt de schoenen uit en dekt schouders en knieën af; dat geldt voor mannen en vrouwen en is geen suggestie maar een voorwaarde om binnen te komen.
De standaardgroet is de wai: de handen samen voor de borst met een lichte buiging. De hoogte van de handen drukt de mate van respect uit, met de hoogste positie voor monniken en boeddhabeelden. Monniken, herkenbaar aan hun saffraankleurige gewaden, vormen de sangha. Elke ochtend maken zij blootsvoets de aalmoezenronde, de bintabat of tak bat, waarbij leken rijst en eten geven om verdienste te vergaren, wat tham bun heet. Bij die omgang gelden vaste regels: monniken raken vrouwen niet aan, en zij eten doorgaans niet meer na de middag. Een vrouw die iets aan een monnik geeft, legt het op een doek of laat het via een man aanreiken.
Veel Thaise mannen zijn ooit korte tijd zelf monnik geweest, vaak gedurende één regentijd, de phansa. Deze tijdelijke monnikschap geldt als overgangsrite en levert verdienste op voor de ouders, in het bijzonder de moeder. Het is geen levenslange keuze maar een fase, waarna men het gewaad weer aflegt en terugkeert in het gewone leven.
Geesthuisjes, amuletten en de islam in het zuiden
Naast het formele boeddhisme leeft een oudere laag van geesten voort. Bij vrijwel elk huis, bedrijf en hotel staat een san phra phum, een geesthuisje op een paal, bedoeld om de beschermgeest van het perceel te huisvesten. Dagelijks verschijnen daar bloemen, wierook en vaak een flesje water of rode Fanta. De keuze voor rode frisdrank is geen folklore voor toeristen maar dagelijkse praktijk. Even alledaags zijn amuletten, de phra khreuang: gewijde hangers voor bescherming of geluk, met een levendige handel eromheen, onder meer op de amulettenmarkt in Bangkok.
In het diepe zuiden verandert het beeld. Daar overheerst de islam, met moskeeën in plaats van tempels, gebedsoproepen en een duidelijk ander straatbeeld. Voor de reiziger betekent dat andere kledingnormen en een terughoudender omgang, vooral rond gebedstijden en tijdens de ramadan. In de rest van het land blijft het boeddhistische ritme leidend: schoenen uit bij de drempel, schouders bedekt in de tempel, en de stille regel om nooit met de voeten naar een boeddhabeeld of een persoon te wijzen.
Wie vroeg genoeg wakker is, ziet het in elke stad: een rij monniken in saffraan langs de stoep, een geknielde marktvrouw die een schep kleefrijst in de bedelnap laat glijden, en verderop een geesthuisje waar het flesje Fanta van gisteren al is vervangen.
Plan je reis
- Overnachten in Thailand: vergelijk accommodaties ›
- Trein- en bustickets in Thailand: bekijk routes op 12Go ›
- Activiteiten en excursies in Thailand: bekijk op GetYourGuide ›
Sommige links op deze pagina zijn partnerlinks: boek of koop je via zo’n link, dan verdient Bestemmingonbekend een kleine commissie. Jij betaalt niets extra.
Foto’s uit Thailand
Meer foto’s uit Thailand ›Verder in de reisgids Thailand
Alle gidsartikelen ›Introductie en plaatsen
Achtergrond
Nieuwe verhalen in je mail
Eén bericht bij elke nieuwe aflevering, verder niets.
Waardeer je dit blog?
Een kleine bijdrage helpt om de verhalen te blijven schrijven.